Zilyetlik Karinesine Güvenerek Ayni Hak Kazanılması hangi durumlarda olur ?
Zilyetlik Karinesine Güvenerek Ayni Hak Kazanılması aşağıdaki durumlarda olur.
Emin Sıfatı ile Zilyetten Mal Kazanma
Bir taşınırın emin sıfatıyla zilyedinden o şey üzerinde iyi niyetle mülkiyet veya sınırlı ayni hak edinen kimsenin edinimi, zilyedin bu tür tasarruflarda bulunma yetkisi olmasa bile korunur (TMK m. 988). Emin sıfatıyla zilyet, malikin kendi rızasıyla malın zilyetliğini devredip kendi zilyetliğini devam ettireceğini sandığı kimsedir. Bu kişi kiracı veya rehin alan bir feri zilyet olabileceği gibi temsilci, nakliyeci gibi bir başkası için zilyet de olabilir. Zilyet yardımcıları, emin sıfatı ile zilyet sayılmadığından bunlardan iyi niyetle hak kazanımı korunmaz. Üçüncü kişinin iyi niyetinin korunabilmesi için kazandığı hakkın ayni hak olması gerekir. Kişisel haklarda üçüncü kişinin iyi niyeti korunmaz.
Eşyanın Malikin Elinden Çıktığı Tarihten İtibaren Beş Yıl Geçmiş Olmalı
Taşınırı çalınan, kaybolan ya da iradesi dışında başka herhangi bir şekilde elinden çıkan zilyet, o şeyi elinde bulunduran herkese karşı beş yıl içinde taşınır davası açabilir (TMK m. 989/1).
Üçüncü Kişinin İyi Niyetinin Kısmen Korunduğu Durumlar
Üçüncü kişi sahibinin elinden rızası dışı çıkmış bir taşınırı, açık artırmadan veya pazardan ya da benzeri eşya satanlardan iyi niyetle edinmiş ise malı geri verme ile yükümlüdür. Ancak iyi niyetli birinci ve sonraki edinenlere karşı taşınır davası, ödenen bedelin geri verilmesi koşuluyla açılabilir (TMK m. 989/2).
Üçüncü Kişinin Yetkisiz Zilyetten Para ve Hamile Yazılı Senet Kazanmış Olması
Zilyet, iradesi dışında elinden çıkmış olsa bile para ve hamile yazılı senetleri iyi niyetle edinmiş olan kimseye karşı taşınır davası açamaz (TMK m. 990). Yani, para ve hamile yazılı senetler sahibinin elinden rızası dışında çıksa da iyi niyetli üçüncü kişi kazanımı korunur.
SPK Lisanslı Gayrimenkul Değerleme Uzmanı
Adli Bilirkişi
Cep Telefonu : +90 505 310 36 40
